Kanca yuksekligi, kule vinc seciminde en temel parametrelerden biridir. Yetersiz kanca yuksekligi projeyi tamamlayamazsınız, gereksiz yukseklik ise maliyet artisi demektir. Bu rehberde, projeniz icin gereken kanca yuksekligini dogru hesaplamayi ogreneceksiniz.
Kanca Yuksekligi Nedir?
Kanca yuksekligi, vincin kancasinin yerden olculen maksimum yuksekligidir. Diger bir deyisle, vincin yukun kaldirabilecegi en yüksek noktadir.
Not: Kanca yuksekligi ile kule yuksekligi ayni sey degildir. Kanca yuksekligi, kule yuksekliginden jib altı mesafe kadar daha dusuktur.
Temel Hesaplama Formulu
Gereken Kanca Yuksekligi = A + B + C + D
Burada:
- A: Binanin tamamlanmis yuksekligi
- B: En ust katta calisma icin gerekli ek yukselti
- C: Yukun asili durumda kancadan itibaren uzunlugu
- D: Guvenlik payi
Parametrelerin Aciklamasi
A - Bina Yuksekligi
Bina projesindeki toplam yuksekliktir. Kat sayisi × kat yuksekligi + cati yuksekligi olarak hesaplanir.
Ornek:
- 20 katli bina
- Kat yuksekligi: 3.00 m (brut)
- Bodrum: 2 kat × 3.50 m = 7.00 m (yerden asagida, hesaba katilmaz)
- Cati: 3.00 m
- A = (20 × 3.00) + 3.00 = 63.00 m
B - Calisma Yuksekligi
Binanin en ust noktasinin uzerine vinc kolunun (jib) rahatlıkla geçebilmesi ve yuklerin en ust kata indirilebilmesi icin gereken ek yuksekliktir.
Tipik degerler: 5 - 10 metre
C - Yuk Asma Yuksekligi
Yukun kancaya asildigi noktadan yukun alt noktasina olan mesafedir. Sapan, kaldirma aparati ve yukun kendi boyunu icerır.
Tipik degerler:
- Beton kovasi: 3 - 4 metre
- Celik kolon: 4 - 12 metre (uzunluguna gore)
- Kalip paleti: 2 - 3 metre
- Genel malzeme: 2 - 4 metre
D - Guvenlik Payi
Calisma toleransı ve ongorulemeyen durumlar icin eklenen ek yukseltidir.
Tipik deger: 2 - 5 metre
Hesaplama Ornekleri
Ornek 1: 20 Katli Konut
| Parametre | Deger |
|---|---|
| Bina yuksekligi (A) | 63.00 m |
| Calisma yuksekligi (B) | 7.00 m |
| Yuk asma yuksekligi (C) | 4.00 m |
| Guvenlik payi (D) | 3.00 m |
| Gereken kanca yuksekligi | 77.00 m |
Ornek 2: 35 Katli Gokdelen
| Parametre | Deger |
|---|---|
| Bina yuksekligi (A) | 108.50 m |
| Calisma yuksekligi (B) | 8.00 m |
| Yuk asma yuksekligi (C) | 5.00 m |
| Guvenlik payi (D) | 4.00 m |
| Gereken kanca yuksekligi | 125.50 m |
Ornek 3: 8 Katli Konut
| Parametre | Deger |
|---|---|
| Bina yuksekligi (A) | 25.50 m |
| Calisma yuksekligi (B) | 6.00 m |
| Yuk asma yuksekligi (C) | 3.50 m |
| Guvenlik payi (D) | 2.00 m |
| Gereken kanca yuksekligi | 37.00 m |
Serbest Yukselti Siniri
Kule vincin herhangi bir ankraj olmadan dimdik durabilecegi maksimum yukseklige serbest yukselti siniri denir.
Serbest Yukselti Degerleri
Serbest yukselti, vinc modeline ve kule kesitine baglidir:
| Kule Kesiti | Tipik Serbest Yukselti |
|---|---|
| 1.2 × 1.2 m | 25 - 35 m |
| 1.6 × 1.6 m | 35 - 50 m |
| 2.0 × 2.0 m | 45 - 65 m |
| 2.5 × 2.5 m | 55 - 80 m |
Eger gereken kanca yuksekligi serbest yukseltiyi asiyorsa, bina ankraji zorunludur.
Kule Yukseltme (Climbing) Sureci
Gereken kanca yuksekligini elde etmek icin kule yukseltme islemi yapilir:
Teleskopik Kafes ile Yukseltme
- Teleskopik kafes, kulenin ust bolumundeki ozel yukseltme cihazıdır
- Hidrolik silindirler ile ust yapi (jib + donme unitesi) yukari kaldirilir
- Olusan bosluga yeni mast seksiyonu yerlestirilir
- Ust yapi yeni seksiyon uzerine indirilir
- Boltlar sıkılır
Bu islem genellikle 2-4 saat surer ve normal calisma icinde tekrarlanabilir.
Kac Kez Yukseltme Gerekir?
Mast seksiyon boyu genellikle 3 veya 5 metredir:
- 37 metre kanca yuksekligi: 7-12 seksiyon (ilk montaj dahil)
- 77 metre kanca yuksekligi: 15-25 seksiyon + ankraj
- 125 metre kanca yuksekligi: 25-40 seksiyon + coklu ankraj
Ankraj Planlama
Serbest yukselti siniri asildiginda ankraj gerekir. Ankraj sayisi ve konumlari:
Hesaplama
Ankraj sayisi = (Kanca yuksekligi - Serbest yukselti + Son serbest bolum) / Ankraj araligi
Ornek:
- Kanca yuksekligi: 125 metre
- Serbest yukselti: 50 metre
- Son serbest bolum: 25 metre
- Ankraj araligi: 25 metre
- Ankraj sayisi = (125 - 50 + 25) / 25 = 4 adet
Ankraj Yerleri
Her ankraj noktasi, binanin yapisal olarak yeterli dayanimda oldugu bir kata yerlestirilmelidir. Insaat projesiyle koordinasyon zorunludur.
Ozel Durumlar
Cok Yuksek Binalar (150+ m)
- Ozel yuksek mukavemet mast seksiyonlari gerekir
- Ruzgar analizi zorunludur
- Ankraj araligi kisaltilabilir
- Ic tirmanma sistemi dusunulebilir
Bodrum Katli Projeler
Bodrum katlari yerden asagida olmasi nedeniyle kanca yuksekligini etkilemez. Ancak vincin temel seviyesi onemlidir - vinc temelinin inşaat alaninin en dusuk kotunda mi yoksa yol kotunda mi olacağı hesabi etkiler.
Egnmli Arazi
Egimli arazilerde vincin bulundugu kot ile binanin en yuksek noktasinin kotu farki hesaba katilmalidır.
Sonuc
Kanca yuksekligi hesaplama, kule vinc seciminin ilk ve en onemli adimidir. Dogru hesaplama ile gereksiz maliyet ve kapasite israfini onlersiniz. Hesaplarken bina yuksekligi, calisma payi, yuk boyutu ve guvenlik marjini mutlaka dikkate alin.
Dahan Kule Vinc olarak, 30 metreden 250 metreye kadar kanca yüksekligi seçenekleri sunuyoruz. Projenize ozel kanca yuksekligi ve ankraj planlama icin muhendislik ekibimize danisin.